← Yazılara dön
İNSAN DAVRANIŞI & IHTIYAÇLAR

İhtiyacını Karşılamıyorsun, Sadece Susturuyorsun

Bir duygunun sesini kısmak, o duygunun nedenini ortadan kaldırmaz.

Okuma köşem ↗

Seçimlerin yalnızca bu tarayıcıda saklanır.

İnsan her rahatsız olduğunda çözüm aramaz.

Bazen yalnızca o rahatsızlığı birkaç saatliğine hissetmemek ister.

Canımız sıkılır, telefona uzanırız.

Yalnız hissederiz, birilerine yazarız.

Stres oluruz, yemek yeriz.

Kendimizi değersiz hissederiz, bir şey satın alırız.

Yorgun oluruz, saatlerce ekrana bakarız.

Sonra rahatlarız.

Ve rahatladığımız için ihtiyacımızı karşıladığımızı düşünürüz.

Oysa ikisi aynı şey değildir.

Bir duygunun sesini kısmak, o duygunun nedenini ortadan kaldırmaz.

Rahatlamak ile çözmek arasındaki fark

Açsanız yemek yemek ihtiyacınızı karşılar.

Ama üzgün olduğunuz için yemek yiyorsanız, yemek açlığınızı değil duygunuzu bastırıyor olabilir.

Dinlenmeye ihtiyacınız varsa uyumak çözüm olabilir.

Ama hayatınızdan kaçmak için sürekli uyuyorsanız, uyku artık yalnızca dinlenme değildir.

Telefon da böyledir.

Bazen gerçekten iletişim kurarız.

Bazen ise birkaç dakika yalnız kalmamak için yüzlerce insanın hayatını izleriz.

İnsan davranışında önemli ayrımlardan biri burada başlıyor:

Beni rahatlatan şey, gerçekten ihtiyacım olan şey mi?

Zihin hızlı rahatlamayı sever

Gerçek ihtiyaçların bazıları zahmetlidir.

Yalnızlığın çözümü yeni bir bildirim değildir; gerçek bir bağ kurmak gerekebilir.

Başarısızlık hissinin çözümü kendimizi birkaç saat oyalamak değildir; nerede yanlış yaptığımızla yüzleşmek gerekebilir.

Tükenmişliğin çözümü hafta sonu birkaç saat uyumak olmayabilir; belki hayatımızın düzenini değiştirmemiz gerekir.

Bir ilişkideki mutsuzluğun çözümü sürekli yeni heyecanlar aramak değil, o ilişki hakkında zor bir konuşma yapmak olabilir.

Bunların hiçbiri kolay değildir.

Bu yüzden zihin daha hızlı olanı seçebilir:

Çözmek yerine susturmak.

Sorun, rahatlamak değildir

İnsanın kendisini rahatlatmaya ihtiyacı vardır.

Bir film izlemek, oyun oynamak, arkadaşlarla vakit geçirmek, alışveriş yapmak veya sosyal medyada dolaşmak tek başına sorun değildir.

Sorun başka yerde başlar:

Rahatlamayı sürekli çözüm zannettiğimizde.

Çünkü geçici rahatlama bazen bize yanıltıcı bir mesaj verir:

“Artık iyiyim.”

Oysa birkaç saat sonra aynı duygu geri gelir.

Sonra aynı şeyi tekrar yaparız.

Bir süre sonra davranışımız değişmez ama doz artar.

Daha fazla ekran.

Daha fazla alışveriş.

Daha fazla yemek.

Daha fazla oyalanma.

Çünkü susturduğumuz şey hâlâ oradadır.

Bazı alışkanlıkların arkasında başka ihtiyaçlar vardır

İnsan bazen davranışıyla mücadele ederken asıl ihtiyacı gözden kaçırır.

“Kendimi neden sürekli telefonda buluyorum?”

Belki mesele telefon değildir.

Can sıkıntısıdır.

“Neden sürekli bir şey satın almak istiyorum?”

Belki mesele alışveriş değildir.

Kendinizi ödüllendirme ihtiyacınızdır.

“Neden sürekli insanların onayını arıyorum?”

Belki mesele insanlar değildir.

Kendi değerinizi tek başınıza hissedememenizdir.

Davranış görünen taraftır.

Asıl soru, o davranışın sizin için hangi işi yaptığıdır.

Kendimizi susturduğumuzu nasıl anlarız?

Bunun için çok basit bir işaret vardır:

Davranış bittikten sonra ihtiyaç geri geliyorsa, büyük ihtimalle onu çözmemişsinizdir.

Telefonu bıraktığınız anda sıkıntı geri geliyorsa…

Satın aldığınız şeyin heyecanı birkaç gün içinde kayboluyorsa…

Kalabalıktan eve döndüğünüzde yalnızlık yeniden başlıyorsa…

Sürekli çalışmanıza rağmen kendinizi hâlâ yetersiz hissediyorsanız…

Belki de daha fazlasına değil, başka bir şeye ihtiyacınız vardır.

Kendimize sormamız gereken soru değişmeli

Çoğu zaman kendimize şunu soruyoruz:

“Şu an ne yapmak istiyorum?”

Belki bundan önce başka bir soru sormalıyız:

“Şu an aslında neye ihtiyacım var?”

Dinlenmeye mi?

Anlaşılmaya mı?

Yakınlığa mı?

Başarı hissine mi?

Güvende hissetmeye mi?

Yalnız kalmaya mı?

Bir sınır koymaya mı?

Bir şeyle yüzleşmeye mi?

Bu sorunun cevabı bazen hoşumuza gitmeyebilir.

Çünkü gerçek ihtiyacın karşılığı çoğu zaman tek tuşla gelmez.

Ama insan kendisini tanımaya başladıkça önemli bir ayrımı da öğreniyor:

Her iyi hissettiren şey iyi gelmez.

Her rahatlama da iyileşme değildir.

Bazen hayatımızda tekrar tekrar yaptığımız şeylere bakıp kendimize tek bir soru sormamız gerekir:

“Ben gerçekten ihtiyacımı mı karşılıyorum, yoksa onu bir süreliğine susturuyor muyum?”

BİR SONRAKİ YAZIDA BULUŞALIM

Haftada iki yazı.
Biraz daha kendimize bakmak için.

İnsan davranışı, ilişkiler ve hayat üzerine yeni yazılarım e-posta kutunuza gelsin. Ücretsiz.

Gönderim sıklığı: yeni yazı yayımlandıkça

Şifre ve ek onay yok. Her e-postadan sıklığı değiştirebilir veya dilediğiniz zaman ayrılabilirsiniz.

Ahmet Mertkan Koşaroğlu
Okuma köşeme dön ↗
BU DÜŞÜNCEYİ PAYLAŞIN
Bu yazıdan bir söz kartı
Bir duygunun sesini kısmak, o duygunun nedenini ortadan kaldırmaz. — Ahmet Mertkan Koşaroğlu
PAYLAŞMAK İÇİN BİR CÜMLE

Bir düşünce,
bir başkasına ulaşsın.

Yazıdan seçilmiş bu cümleyi hikâyenizde paylaşabilirsiniz.

1080 × 1920 · PNG. Telefonda görsel açılırsa üzerine basılı tutup fotoğraflarınıza kaydedebilirsiniz.

OKURUN NOTU

Siz ne düşünüyorsunuz?

Sizi kısa süreli rahatlatan bir alışkanlığın arkasında başka bir ihtiyaç fark ettiniz mi?

Yazının sizde bıraktığı düşünceyi paylaşın. Yorumlar incelendikten sonra adınız ve soyadınızla yayımlanır. Yanıt verdiğimde e-posta ile haberiniz olur.

Yorumlar yükleniyor…

Bir yorum bırakın

E-postanız yayımlanmaz. Yalnızca bu yoruma verdiğim yanıtı iletmek için kullanılır; bülten aboneliği oluşturmaz. Kendi adresinizi yazın.

AHMET MERTKAN KOŞAROĞLU · YENİ KİTAP
Yaşadıkça — Doğru Bildiklerime Yeniden Bakarken kitabının ön kapağı
YAŞADIKÇADoğru Bildiklerime Yeniden Bakarken
KİTAPÇILARDA VE ONLINE SATIŞTA

Bu kitapta
biraz da
siz varsınız.

Bir kararınız. Bir kırgınlığınız.
Yıllar sonra başka türlü baktığınız bir hatıranız.

Bir hayatın içinden, kendi hayatınıza doğru.

KİTABIN ARDINDAKİ HİKÂYESize bir notum var.

İnsan bazı sözleri, söyleyen kişiye artık sarılamayacağı yaşta anlıyor.

Çocukken büyükbabamın söylediği sözleri dinlerdim. Bazılarının anlamını yıllar sonra, kendi hayatımın içinde öğrendim. Bir kararın önünde dururken, bir yanlışımdan dönerken, oğluma bakarken…

İçimden ona anlatmak geliyor. “Şimdi anladım,” demek istiyorum. Sonra, anladığımı söyleyebileceğim yerde olmadığını bir kez daha hatırlıyorum.

En çok da sıradan bir akşama dönmek isterdim. Onun işten geldiği, benim çocuk olduğum, daha önümüzde ne kadar zaman bulunduğunu düşünmediğimiz bir akşama. Biraz daha otursak. Bildiğim bir şeyi yeniden anlatsa. Sesini duysam.

O zaman tekrar gibi gelen şeyin, bir gün insanın en büyük özlemine dönüşeceğini bilmiyordum.

Annemin okumayı öğretmeye çalıştığı çocuk, şimdi bir kitap yazdı. O gün masadan kalkmak istiyordum. Bugün yazdığım her sayfada onun sabrından bir şey var. Bunu bilmesini istiyorum.

Babama kızdığım günler de oldu. Beni anlamasını bekledim. Sonra kendi kararlarımın sonuçlarıyla yaşarken, iyi niyetle de yanılabildiğimizi gördüm. İçimdeki bütün kırgınlıklar geçmedi. Ama artık ona bakarken yalnızca kırıldığım yerleri görmüyorum.

İnsan ailesini anlatırken zorlanıyor. Sevgisi de gerçek, kırgınlığı da. Aynı insana hem söyleyemediği bir sitemi hem de sarılma isteği olabiliyor.

Belki senin de bu satırları okurken aklına gelen biri vardır. Sesini özlediğin, seni bir türlü anlamadığını düşündüğün ya da sevgini zaten bildiğine inanıp söylemeyi ertelediğin biri.

Ben bazı sözlerimi artık hatıralara söylüyorum. Bazılarınıysa hâlâ duyabilecek insanlara yetiştirmek istiyorum.

Her şeyin düzelmesini beklemeden. Bütün kırgınlıklar bitmeden. Hayat biraz daha kolaylaşmadan.

Çünkü bir gün oğlum beni hatırladığında, onu ne kadar sevdiğimi anlamak için benim yaşıma gelmek zorunda kalmasın istiyorum.

Ahmet Mertkan Koşaroğlu
YAZILARDA BULUŞALIM

Haftada iki yazı,
e-posta kutunuzda.

İnsan davranışı, ilişkiler ve hayat üzerine birlikte düşünelim. Ücretsiz e-posta aboneliğiyle yeni yazılarımı takip edin.

Tüm yazılar herkese açık. Abonelik, yazıları e-postayla almak isteyenler için.

Gönderim sıklığı: yeni yazı yayımlandıkça

Şifre ve ek onay yok. Her e-postadan sıklığı değiştirebilir veya dilediğiniz zaman ayrılabilirsiniz.